wtorek, 28 kwietnia 2009

Tereny zielone w sztuce feng shui


Przy projektowaniu ogrodu zgodnie z zadami feng shui kompasu to, co jest najważniejsze to wpływ danego kierunku na człowieka przebywającego w danej przestrzeni. Odpowiednia lokalizacja roślin i krzewów a także małej architektura względem kierunków oraz ukształtowania terenu jest najważniejsza. Dlatego też lokalizacja oczka wodnego lub wniesienia na działce ma większe znaczenie (i oddziaływanie na człowieka) niż ozdobne elementy kultury chińskiej ułożone w bezładzie.


Zasadnicze znaczenie przy projektowaniu parków lub ogrodów mają ciągi piesze (chodniki) oraz przepływająca woda znajdująca się na tym terenie. Istotna jest również kolorystyka kwiatów oraz ich kształt, których nasadzenia uzależnione są od kierunku, (czyli strony świata) gdzie mają się znajdować. Sadząc drzewa i krzewy, wytyczając kształt rabat i bieg ciągów pieszych powinniśmy zapewniać harmonijny przepływ dobroczynnej energii chi. Rośliny tak jak i elementy małej architektury nie powinny wywoływać uczucia zagrożenia lub dyskomfortu. Takim przykładem może być duże drzewo znajdujące się zbyt blisko domu lub miejsca wypoczynku w parku a także ułożony w nieodpowiedni sposób duży głaz lezący wśród niskich krzewów.

Historia chińskiej architektury ogrodów

Historia chińskiej architektury ogrodów sięga daleko w przeszłość i tak za czasów dynastii Zhou sprzed 3000 lat, w Chinach powstawały już ogrody pałacowe. Architektura chińskich ogrodów dzieli się na wielki ogród - cesarski i mniejszy ogród – prywatny. Bardzo ważne w architekturze ogrodów to się połączenie piękna budowli sztucznych z krajobrazem naturalnym. Myśl architektoniczna krajów zachodnich dotycząca ogrodów różni się od chińskich ogrodów tym, że poświęca się większą uwagę zasadom geometrii i piękna budowli a roślinność jest tylko jego dodatkiem. Takim przykładem mogą być ogrody w mieście, Suzhou, które zostały wpisane na listę światowego dziedzictwa 1997 w roku. Reprezentują one typowy artystyczny charakter architektoniczny chińskich ogrodów. Historia ogrodów w mieście Suzhou liczy 2 tysięcy lat a do chwili obecnej pozostało kilkanaście takich ogrodów. Ogrody w mieście Suzhou są małe, lecz pięknie zaprojektowane. W ogrodach znajdują się drzewa, sztuczne wzgórza wybudowane dla potrzeb ogrodu a także pawilony, baseny i pomosty.


Poszczególne elementy stosowane w kompozycji chińskich ogrodów.
- woda i kamień
- naśladowanie przyrody i symbolizm,
- różne elementy kompozycji takie jak: brama księżycowa, mosty, drogi oraz ścieżki
- dobór gatunkowy roślinności (śliwy, wiśnie, jaśminy, róże, sosny, jałowce, cedry, bambusy, wierzby).


Pięć żywiołów w ogrodzie a sztuka feng shui.
Zgodnie z teorią o wzajemnym oddziaływaniu na siebie pięciu żywiołów - woda, ziemia, drewno, metal, ogień – wykazują one powiązania z określonymi stronami świata, liczbami, roślinami a także przedmiotami. Takim przykładem jest skalniak reprezentujący żywioł Ziemi a oczko wodne jest żywiołem Wody, lecz co może niektórych zdziwić typowy iglak (choinka) w kształcie trójkąta to żywioł Ognia. Wzajemne powiązania między żywiołami mogą być niszczące bądź twórcze. Dlatego też należy pamiętać, aby żywioł ognia i wody nie występowały koło siebie, ponieważ ich niszczycielska siła zwalcza się a co zatem idzie w tym miejscu zamiast czuć się zrelaksowanym jesteśmy podenerwowani. Osoby przeglądające ten artykuł być może szukają recepty na swój ogród feng shui, lecz należy powiedzieć jedno – takiej recepty nie ma. Każda przestrzeń parku, ogrodu lub małego ogródka jest inna a uzależnione jest to od nie tylko od warunków architektonicznych terenu, lecz również od charakteru osób, które będą dany teren użytkować. Dlatego też indywidualne podejście do projektu terenów zielonych gwarantuje powodzenie i zadowolenie nas samych.

Elementy feng shui używane do aranżacji chińskiego ogrodu
Woda dająca życie roślinom w chińskich ogrodach

Woda jest jednym z najważniejszych elementów ogrodu. Woda przybierała różne formy w ogrodzie np.: rzeka, strumień - symbolizujące życie natury. Woda ma za zadanie tchnąć życie w otaczający ją krajobraz. Była tak kształtowana, aby osoba, która podziwiała ją nie widziała jej końca. Częstym zabiegiem stosowanym w ogrodach Chińskim było zastępowanie wody naturalnej sztuczną. Osuszano i sztucznie kształtowano łożyska strumieni, potoków, jezior i stawów. Potem wypełniano je kamieniami, które odpowiednio rozmieszczano i przysypywano piaskiem. Woda w ogrodzie zarówno naturalna jak i sztuczna wzbogacała całość kompozycji. Nieodłącznym elementem dużych płaszczyzn wodnych był lotos.

Ziemia i kamienie stosowane w chińskich ogrodach

Góry, czyli bloki skał ze szczelinami odgrywały jeszcze większą rolę niż woda. Są one bardzo cennymi elementami kompozycji ogrodowej. Mogą występować od małych, pojedynczo ułożonych większych głazów lub w małych grupach. Kamienie mogły tworzyć groty, pieczary lub tunele, lecz starano się, aby wszystko swoim wyglądem przypominało elementy przyrody występujące w naturze. Bardzo ceniono kamienie i głazy o regularnym kształcie. Głazy umieszczano w pozycji poziomej, pionowej lub pośredniej. Leżące kamienie zazwyczaj były małych rozmiarów i używano ich w większej ilości (kopcach tworząc wzniesienia). Bardzo cenne były bloki wapienne (wyżłobione naturalnie przez wodę).

Ścieżki i drogi w chińskich ogrodach

Ścieżki czy jak kto woli ciągi pieszej komunikacji są elementem dopełniającym kompozycję ogrodu. Zazwyczaj: wąskie i kręte, wytyczane swobodnie i w taki sposób, aby idąc nimi można było oglądać wszystkie najciekawsze zakątki ogrodu z jednego miejsca. Droga wijąca się wśród skał, mogła być brukowana lub wykonana z mozaiki drobnych kamieni. Kamienie układane były w różne zmniejszające się wzory (rodzaj wąskiego kobierca).

Drzewa i krzewy w chińskich ogrodach

Roślinność, uważano za nietrwały element kompozycji, dlatego odgrywała drugorzędną rolę w ogrodzie. Bardzo często ludzie dziwią się, gdy mówię, że w chińskich ogrodach nie było trawników i nigdy nie sadzono ani nie strzyżono roślinności w systematycznych układach. Symetryczny układ roślin nasadzeń np. rabaty lub klomby to nie jest chiński ogród, lecz nasza zachodnia symetria. W Chinach uważano, że rośliny powinny się kojarzyć z ulotnymi myślami, dlatego też w różny sposób wykorzystywano symbolikę rośliną w swoich ogrodach. Przykładem może być tutaj tworzenie pewnej grupy roślin, które w porze roku, np. lato-zima miały stworzyć określony efekt plastyczny. Takie zamierzone działania wymagały od projektanta ogrodu dobrej znajomości cech charakterystycznych dla danej grupy roślin. Bardzo często stosowano kształtowane ręcznie drzewa „Bonsai” Znalazły one zastosowanie głównie w małych ogrodach. Zgodnie ze sztuką feng shui nie należy ich jednak stawiać w domu. Najbardziej ceniono w chińskich ogrodach drzewa i krzewy kwitnące oraz zimozielone.

Projektowanie parków i terenów zielonych

Pamiętajmy jednak projektując swój własny ogród feng shui, że najważniejsze to rzeźba terenu i architektura stworzona z przymierza wody i kamienia. Te dwa elementy są stałe, niezmienne i niewzruszone. Dlatego też projekt paru powinien uwzględniać te dwa aspekty, dzięki czemu teren użyteczności publicznej nie będzie płaski i jednolity a tym samym nudny i mało uczęszczany.

Mirosław Mazur
artykul pochodzi ze strony http://www.fengshui.antylicho.pl/
Opublikowany w 12.04.2008 w Projekty terenów zielonych.
Tagi:feng shui zieleni, projekty parków, tereny zielone.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz